“Би бүх газарт очиж үзээгүй ч миний жагсаалтад бүгд бий.” Сюзан Сонтаг

Өөрийгөө өөрчилье гэж бодсон ч дотоод тэмцэлдээ туйлдан огт үр дүнгүй явсаар өдийг хүрсэн бол энэ ном танд далдын учир шалтгааныг нь хэлж өгнө. Сэтгэлзүйн үүднээс маш тодорхой тайлбарласан буй. Хүн өөрийгөө хянадаг сэтгэл хөдлөл ба эрүүл ухаан хоёртой байдгийг сэтгэлзүйчид туршлагаар тогтоожээ. Жишээ нь, эрүүл ухаан турахаар шийдэхэд сэтгэл хөдлөл аль амттай шимтэйг ахиухан идэхийг санаархана. Энэ хоёр сэтгэл өөр хоорондоо зөрчилдөх боловч жолоодож чадвал хүссэн өөрчлөлтийнхөө зам дээр гардаг байна.

Хэрвээ та хуульч бол энэхүү ном Нийтийн эрх зүй (Common law)-д тулгуурлаж бичигдсэнийг шууд ойлгоно, иймдээ манай улс өөр эрх зүйн тогтолцоотой бөгөөд хууль, жишээ баримтууд нь биднийхтэй зөрөх, зарим нь тэс ондоо болохыг анзаарна. Үүгээрээ өөр гэдгийг сануулъя.

Брайсон энд хэн ч ойлгох энгийн хэлээр (бас хошигнол оруулаад) бүх орчлонгоос авахуулаад атом бөөмс хүртлэх бидний эргэн тойронгийн тухай айхавтар хөөрхөн тайлбарлаж хэмжээ дамжаа, үүсэл хөгжлийг өгүүлжээ.

Библийн домогт Соломон хаан бүх амьтдын хэлээр ярьдаг шидэт бөгжтэй байв гэдэг. Харин Лоренцийн хувьд тэр бөгж нь шинжлэх ухаан, ажиглалт, энэрэл гурав байв. Тэр шувууд, галуу, нохой, загас зэрэг төрөл бүрийн амьтдыг гэртээ тэжээж, зан үйлийг нь өдөр бүр ажиглаж, тэмдэглэж байжээ. Нэгэн галуу түүнийг “эцэг”-ээ гэж ойлгож, хаа ч дагаж, түүний хажууд огтоос уйдахгүй байдаг тухай өгүүлдэг хэсэг уншигчийн сэтгэлийг хөдөлгөнө.